Amsterdam – 9 maart. Steeds meer Nederlandse organisaties halen IT-werkzaamheden terug in eigen huis en kiezen voor nearshoring, terwijl de zakelijke impact van AI ondanks brede adoptie vooralsnog achterblijft. Dit blijkt uit de Dutch IT Sourcing Study 2026 van Whitelane Research en Eraneos, het meest uitgebreide onderzoek naar IT-dienstverlening en cloud gebruik in Nederland. De studie analyseerde bijna 2.000 klant-leverancierrelaties en brengt de nieuwste trends in kaart op het gebied van outsourcing, insourcing, cloudstrategieën en de toepassing van AI door ruim 350 grote Nederlandse bedrijven.
Insourcing wint terrein
Hoewel 36% van de organisaties de komende twee jaar meer wil uitgeven aan externe IT-leveranciers, kiest een groeiend deel voor de tegenovergestelde richting. Ruim een kwart (26%) plant juist minder externe IT-uitgaven, een stijging van 20% in 2025 naar 26% dit jaar. Deze organisaties nemen eerder uitbesteed werk weer in eigen beheer, waarmee de insourcingtrend die sinds 2023 zichtbaar is verder doorzet.
Publieke sector drijft groei externe IT-diensten
51% van de respondenten uit de publieke sector is van plan om de uitgaven aan externe IT-leveranciers te verhogen, 15 procentpunten boven het gemiddelde. Slechts 15% verwacht minder uit te geven. De productie- en chemische sector blijven voorzichtig, alleen 15% plant meer, terwijl 35% een daling verwacht.
Flexibiliteit en innovatie stimuleren meer outsourcing
Schaalbaarheid vormt de belangrijkste drijfveer voor meer gebruik van externe IT-leveranciers (53% van de respondenten). Toegang tot nieuwe technologieën volgt op de tweede plaats (49%), gevolgd door de wens om zich te concentreren op kernactiviteiten (46%).
Kennisbehoud en kostenefficiëntie stimuleren insourcing
Organisaties die insourcing doen dit vooral om kritieke kennis intern te houden (59%). Bijna de helft klanten (49%) ziet insourcing als kosteneffectiever dan outsourcing.
Nearshore outsourcing vertoont het sterkste groeipotentieel
36% van de organisaties is van plan om meer gebruik te maken van nearshoring, tegenover slechts 9% die het wil verminderen. Ook offshoring zal naar verwachting groeien (+29%), maar onshore outsourcing daalt juist, 35% plant een vermindering. Nearshoring combineert kostenefficiëntie met regelgevingsnaleving, lagere risico’s en culturele nabijheid.
AI is nu mainstream, maar impact blijft beperkt
AI en GenAI-toepassing is bijna universeel: slechts 2% gebruikt het niet. Algemeen beschikbare tools zoals ChatGPT en Microsoft Copilot worden door 38% van de organisaties gebruikt, 20% experimenteert met eigen AI-oplossingen. Hoewel 15% nu aanzienlijke zakelijke impact meldt van hun eigen AI-initiatieven (versus 2% vorig jaar), blijft echte transformatie zeldzaam (1%).
AI-focus ligt op efficiëntie, niet op vernieuwing.
Productiviteitsverbetering staat voorop bij AI-toepassing (75% van de respondenten), gevolgd door automatisering van bedrijfsactiviteiten (56%) en IT-activiteiten (51%). De focus ligt duidelijk op efficiëntie en kostenbeheersing.
Eigen IT-centers blijven beperkt; nearshoring populairst.
De meeste organisaties (53%) hebben geen eigen IT-service center. Bij organisaties die dat wel hebben, domineren nearshore-modellen: 12% heeft uitsluitend nearshore, 4% uitsluitend offshore en 17% een hybride opzet. Belangrijkste voordelen: kostenreductie (53%), betere kennisretentie (50%) en hogere servicekwaliteit (44%).
Soevereine IT wint aan belang, vooral in de publieke sector.
Voor 37% van de organisaties heeft soevereine IT een gemiddelde tot grote invloed heeft op hun IT-strategie. In de publieke sector is deze impact het grootst (62%) vanwege wettelijke vereisten, gevoelige data en publieke verantwoordingsplicht. In productie en chemie meldt slechts 21% vergelijkbare invloed.
Zorgen over soevereiniteit hervormt cloudstrategieën
Een kwart van de bedrijven (26%) wil de afhankelijkheid van hyperscalers verminderen vanwege soevereiniteitszorgen. Deze trend is het sterkst in de publieke sector (45% plant vermindering) en financiële dienstverlening (25% vermindert publieke cloud-gebruik). Hoewel deze terugkeer van de publieke naar de private cloud reëel is, zal het gebruik van de publieke cloud over het algemeen blijven toenemen, zij het in een langzamer tempo dan enkele jaren geleden werd verwacht.
Klanten benadrukken het gebrek aan uitdaging van hun providers
Gebrek aan uitdaging door serviceproviders vormt de meest genoemde zwakte (45%). Onvoldoende bedrijfsbegrip wordt door 30% genoemd, terwijl 25% zegt dat providers niet als echte partners optreden.
Recordaantal providers in tevredenheidsranglijst
De algemene tevredenheidsranglijst omvat 43 IT-dienstverleners, het hoogste aantal tot nu toe. Levi9 en Schuberg Philis delen de eerste plaats (89%), gevolgd door EPAM (87%), TCS (82%) en CGI (81%).
Elf providers behalen uitzonderlijke prestaties
- Applicatieservices: DXC Technology, EPAM, Levi9, Schuberg Philis
- Cloud- en infrastructuurdiensten: CGI, Schuberg Philis, T-Systems, Wipro
- Werkplekdiensten: TCS
- Netwerk- en connectiviteitsdiensten: DXC Technology, Schuberg Philis
- Beveiligingsdiensten: Deloitte, Northwave, Schuberg Philis
- Algemene tevredenheid: CGI, EPAM, Levi9, Schuberg Philis, TCS
AWS en Microsoft Office 365 leiden de cloudranglijst.
Amazon Web Services voert de infrastructuurcloud aan (77%), Microsoft Office 365 de softwarecloud (78%). De algemene tevredenheid steeg in beide categorieën met respectievelijk drie en vier procentpunten.
Quotes van experts
“De IT-dienstensector blijft zeer dynamisch. Aan de kant van de klant bepaalt IT-soevereiniteit in toenemende mate de strategieën van CIO’s, met name in de publieke sector, het bankwezen en de energie- en nutssector. Aan de kant van de aanbieders wordt AI een disruptieve kracht: terwijl sommige bedrijven snel overstappen op AI en hierin voorop lopen, hebben andere bedrijven moeite om bij te blijven.” Alex Van den Bergh, hoofd onderzoek Europa bij Whitelane.
“”De IT-boardroom heeft het drukker dan ooit. Technologische en geopolitieke ontwikkelingen dwingen tot strategische aanpassingen, wat de samenwerking met leveranciers ingrijpend verandert. Onze studie toont welke keuzes 350+ organisaties maken, met wie en waarom.”
Marcel Blommestijn, Lead Sourcing Advisory bij Eraneos NL.
Over het onderzoek
Het Nederlandse onderzoek wordt uitgevoerd in samenwerking met Eraneos en maakt deel uit van de jaarlijkse Europese onderzoeken van Whitelane. We houden interviews met sourcing executives, waaronder CIO’s, CFO’s of hun directe ondergeschikten, om inzicht te krijgen in hun sourcingplannen en meningen over IT-/cloudserviceproviders. Deze onderzoeken bieden een uitgebreid overzicht van het IT-sourcinglandschap in elk land. Aan de hand van de enquête identificeren en analyseren we belangrijke sourcing- en cloudtrends, evalueren en rangschikken we toonaangevende IT-dienstverleners op basis van key performance indicators (KPI’s) en IT-servicetowers, en onderzoeken we governance-trends en de impact van opkomende technologieën.
Over Whitelane
Ongeëvenaarde inzichten in de prestaties van IT-dienstverleners in Europa
Whitelane Research, een vertrouwde onafhankelijke onderzoeksorganisatie, loopt al meer dan tien jaar voorop op het gebied van IT-sourcingonderzoek in heel Europa. Onze gerenommeerde onderzoeken omvatten meer dan 2500 klantorganisaties die jaarlijks 7000 IT-sourcingprojecten evalueren. Met meer dan 500 diepgaande interviews per jaar met IT-managers is Whitelane de definitieve autoriteit op het gebied van het identificeren van de best presterende dienstverleners in Europa.
Ga voor meer informatie over Whitelane naar whitelane.com.
Over Eraneos
Eraneos is een internationaal adviesbureau op het gebied van strategie-, transformatie- en technologie dat organisaties helpt succesvol te zijn in een wereld die continu verandert. Wij combineren marktinzichten met technologische knowhow en zorgen ervoor dat opdrachtgevers de lat voor hun transformaties steeds hoger kunnen leggen. Eraneos adviseert organisaties niet alleen bij het vormgeven van transformaties en oplossingen, maar ondersteunt ook bij het succesvol implementeren ervan.
Of het nu gaat om het ontwerpen van toekomstbestendige organisaties, het benutten van de kracht van data en AI, of het beschermen van bedrijven met geavanceerde cybersecurity, wij leveren tastbare en duurzame resultaten. Met zo’n 1.200 professionals werken we voor uiteenlopende opdrachtgevers en combineren we internationale inzichten met sterke lokale best practices. Eraneos heeft kantoren in Nederland, Duitsland, Spanje, Zwitserland, Oostenrijk, Denemarken, Zweden, het Verenigd Koninkrijk, Singapore en de Verenigde Staten. In 2024 realiseerde Eraneos een omzet van 263 miljoen euro.
Voor meer informatie of het aanvragen van het rapport, klik op onderstaande knop:
Contactpersonen
Sarah Scurr (Whitelane): +44 7809 682509 / sarah.scurr@whitelane.com
Mirjam de Munnik (Eraneos): +31 (0)20 305 3700 / mediarelations.nl@eraneos.com