Over deze serie
In 2024–2025 deed Eraneos uitgebreid onderzoek naar de gewoonten en vaardigheden van effectieve leiders. Op basis van deze inzichten is een serie van vijf artikelen ontwikkeld: elk deel zoomt in op wat moderne leiders nodig hebben om daadwerkelijk het verschil te maken.
In dit derde artikel staat een opvallende leiderschapscapaciteit centraal: de kunst van het verhalen vertellen. Uit het onderzoek van Eraneos blijkt dat leiders die hun organisatie succesvol door complexe verandering willen loodsen, zich vooral in storytelling moeten bekwamen.
Waarom storytelling onmisbaar is voor leiderschap
Uit ons onderzoek blijkt wat veel leiders eigenlijk al aanvoelen: medewerkers verwachten méér van hun leiders dan alleen richting en beleid. Zij verlangen naar betekenis en zoeken naar inspirerende verhalen over de organisatie, de gezamenlijke reis en hun eigen bijdrage aan het grotere geheel.
Toch zegt slechts 48% van de respondenten dat hun leiders regelmatig zulke inspirerende verhalen delen. Dat betekent dat een krappe meerderheid – 52% – storytelling door leiders mist of het te weinig ervaart. Hier ligt dus een duidelijke kans. Wie als leider het vertellen van verhalen beheerst, vergroot niet alleen betrokkenheid, maar bevordert ook betere besluitvorming en creëert het gezamenlijke momentum dat nodig is voor succesvolle verandering.
Een veranderverhaal zorgt voor houvast in tijden van onzekerheid
In de huidige, snel veranderende omgeving functioneert een krachtig veranderverhaal als ankerpunt. Het slaat een brug tussen het heden en de toekomst, en vertaalt strategische plannen naar een boodschap die echt raakt en motiveert. Daarmee geeft het antwoord op essentiële vragen:
– Wat is onze gezamenlijke missie?
– Waarom moeten we veranderen?
– Hoe ziet succes eruit?
– En: welke rol speel jij daarin?
Een sterk veranderverhaal beschrijft dus niet alleen het einddoel, maar wekt vooral geloof in de reis ernaartoe. En waar mensen in geloven, zetten ze zich voor in en dat is de sleutel tot succesvol verandergedrag.
Van missie naar impact
De meeste organisaties weten hun missie wel te formuleren. Maar slechts weinigen weten die te vertalen naar een verhaal dat echt tot de verbeelding spreekt en mensen in beweging brengt.
Een sterk veranderverhaal schetst wat er moet veranderen, waarom dat belangrijk is én hoe de gewenste toekomst eruitziet. Zo’n verhaal weerspiegelt de persoonlijke overtuigingen van de leider en is altijd geschreven met de mensen uit de organisatie in gedachten. Passie en helderheid zijn daarbij onmisbaar.
Wanneer leiders deze verhalen consequent delen, tijdens teamoverleggen, grotere bijeenkomsten, maar ook in informele gesprekken, versterken ze steeds opnieuw de gezamenlijke koers. Zo wordt het veranderverhaal na verloop van tijd een vanzelfsprekend onderdeel van de organisatiecultuur en van het dagelijks besluitvormingsproces.
Hoe bouw je jouw veranderverhaal
Een krachtig veranderverhaal begint met zelfreflectie:
- Noteer waar je trots op bent binnen jouw organisatie.
- Schrijf op wat je frustreert en wat niet meer past bij deze tijd.
- Gebruik persoonlijke anekdotes waar medewerkers zich in herkennen.
Van daaruit bouw je het verhaal op in drie fasen:
- Begin met het gemeenschappelijke vertrekpunt: Spiegel wat mensen al weten en voelen. Haal naar voren wat nu goed gaat en benoem de herkenbare spanningen of frustraties die verandering noodzakelijk maken.
- Omschrijf de uitdaging: Breng de kernpunten onder de aandacht die medewerkers moeten begrijpen om het ‘waarom’ achter de verandering te doorgronden.
- Presenteer je antwoord: Schets een heldere route vooruit, opgebouwd rond drie hoofdlijnen. Zo blijft het verhaal eenvoudig en goed te onthouden. Gebruik deze thema’s als vaste ankerpunten voor consistentie en duidelijkheid.
Deze opbouw geeft je de mogelijkheid om steeds opnieuw naar je verhaal terug te grijpen. Zo kun je jouw boodschap continu versterken met herkenbare en goed te onthouden ‘soundbites’.
Stel jezelf dus kritisch de volgende vragen: Wat willen we nu écht bereiken? Hoe brengen we dat verhaal over? En… is ons verhaal krachtig genoeg om mensen in beweging te krijgen?
Praktische do’s & don’ts voor leiderschap-storytelling
Jarenlange ervaring in het bouwen van veranderverhalen leert wat werkt en wat je beter kunt vermijden:
Do’s:
– Begin met een verrassend en relevant inzicht.
– Gebruik een kernfeit of statistiek om direct duidelijk te maken waar het om draait.
– Leg helder de link tussen purpose en de noodzaak tot verandering, ondersteund door herkenbare praktijkvoorbeelden.
– Formuleer krachtige, korte soundbites die mensen onthouden en doorvertellen.
– Vertel wat jij persoonlijk gaat doen en waarom dit voor jou belangrijk is.
– Wees menselijk: laat enthousiasme, kwetsbaarheid en duidelijkheid zien.
Don’ts:
– Overlaad je verhaal niet met PowerPoint-dia’s en strategisch jargon.
– Vermijd abstracte en algemene taal.
– Vertel niet steeds hetzelfde verhaal aan elk publiek; stem het af op jouw toehoorders.
Volgende stap: veranker storytelling in jouw leiderschap
Zo maak je van storytelling een strategisch onderdeel van jouw leiderschap:
- Schrijf jouw veranderverhaal uit:
Neem de tijd om je visie helder te formuleren in een aansprekend narratief – van purpose tot nu en toekomst. - Oefen je presentatie:
Vraag feedback aan vertrouwde collega’s om je toon, helderheid en authenticiteit te verbeteren. - Vlecht verhalen in dagelijkse momenten:
Begin vergaderingen met anekdotes, gebruik jouw thema’s in informele gesprekken en deel regelmatig de voortgang ten opzichte van het verhaal. - Stimuleer een storytelling-cultuur:
Moedig leiders op alle niveaus aan om hun eigen verhalen te bouwen en te delen, in lijn met het overkoepelende veranderverhaal. - Meet de impact:
Vraag actief input van teams. Raken ze geïnspireerd? Kunnen ze het verhaal navertellen? Zit hun gedrag op één lijn met het doel?
Tot slot: een reflectie
Leiderschap draait om mensen meenemen in verandering – en dat begint met het geven van betekenis aan die verandering. Stel jezelf daarom de vragen: Wat willen we écht bereiken? Hoe brengen we dat verhaal over? En… is ons verhaal sterk genoeg om mensen daadwerkelijk in beweging te brengen?
Bij Eraneos zijn we ervan overtuigd dat leiders die via storytelling inspireren, verbinden en activeren, het verschil maken en een blijvende impact realiseren. Het verhaal dat je vandaag vertelt, bepaalt de koers voor de toekomst van jouw organisatie. Zorg dus dat het ertoe doet.
